بیمارستان فارابی

در لحظات پرالتهاب و شرایط بحرانی مانند جنگ، رسالت اصلی کارکنان بخش درمان تنها در مداوای جسم خلاصه نمی‌شود. بلکه ایجاد یک فضای امن روانی، خط مقدم پیشگیری از تبدیل شدن جراحات فیزیکی به تروما و آسیب های ماندگار روحی است. آموزش سلامت بیمارستان فارابی در تازه‌ترین گزارش خود، کلیدی‌ترین ملاحظات رفتاری و روان‌شناختی برای کادر سلامت را بررسی کرده است که نشان می‌دهد چگونه لحن صدا و مدیریت محیط می‌تواند به اندازه داروها برای بیماران نجات‌بخش باشد.

در حالی که دستگاه‌های قضایی و امدادی بر ممنوعیت رفتارهای پرخطر در چهارشنبه سوری تاکید دارند، بیمارستان فارابی به عنوان قطب علمی چشم‌پزشکی کشور، ضمن اعلام آمادگی کامل برای پذیرش مصدومان احتمالی، از شهروندان خواست با پرهیز از اقدامات تنش‌زا در شب چهارشنبه آخر سال، آرامش روانی جامعه و ظرفیت تخت‌های اورژانس را در شرایط بحرانی فعلی حفظ کنند.

همزمان با نزدیک شدن به تعطیلات سال نو و با توجه به شرایط خاص کشور، معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی از اجرای طرح ویژه مشاوره روانشناسی برای کادر سلامت و دانشجویان تمامی مراکز تابعه خبر داد. در این طرح، امکان دریافت مشاوره‌های تخصصی به صورت آنلاین، کاملاً رایگان فراهم شده است. در بیمارستان فارابی نیز این طرح به صورت مجازی و توسط فاطمه پسندیده نیا، دکترای روانشناسی و مسئول سلامت و روان این مرکز انجام خواهد شد.

در روزهایی که اخبار ملتهب و شرایط حساس جنگی کشور، روان جامعه را در وضعیت بیش‌هوشیاری قرار داده است، صدای مهیب ترقه‌های چهارشنبه‌سوری نه تنها پیام‌آور شادی نخواهد بود، بلکه ماشه‌ اضطراب را چکانده و عامل پر کردن تخت‌های اورژانسِ بیمارستان های مانند فارابی است. آن هم در شرایطی بحرانی که تمرکز کادر سلامت باید بر درمان مجروحان باشد. در این گزارش بررسی می‌کنیم که چگونه جوانان می‌توانند با تغییر مسیر از هیجانات مخرب به سمت سنت‌های نوع‌دوستانه محله‌محور، ترشح «دوپامینِ همدلی» را جایگزین «آدرنالینِ وحشت» کنند.

در روزهایی که اخبار نگران‌کننده و سایه سنگین جنگ، روان جامعه را در وضعیت «آماده‌باش کامل قرار داده است، فرا رسیدن چهارشنبه‌سوری و برپایی این مراسم نیازمند یک بازنگری عمیق است. امسال، صدای مهیب ترقه‌ها نه پیام‌آور بهار، که تداعی‌کننده دلهره است. هموطنان به ویژه نوجوانان و جوانان باید با درک شرایط حساس کنونی، از مواد محترقه چشم‌پوشی کرده و این سنت باستانی را به فرصتی برای ترمیم روان آسیب‌دیده خانواده و جامعه تبدیل کنند.

قرار گرفتن در مجاورت حوادث مهیب و انفجارها در میدان جنگ، تجربه‌ای پرالتهاب است که تمرکز اولیه تیم‌های امدادی در آن، بر نجات جان افراد و مدیریت جراحات آشکار است. اما در کنار ترکش‌ها و آسیب‌های فیزیکی نمایان، «موج انفجار» می‌تواند مانند یک ضربه نامرئی، ساختارهای ظریف سر و چشم را تحت تاثیر قرار دهد؛ حتی اگر فرد در ظاهر هیچ‌گونه خونریزی یا جراحت بیرونی نداشته باشد. در این گزارش بررسی می‌کنیم که چرا پرتاب شدن در اثر موج انفجار و ضربه به سر، نیازمند پیگیری‌های دقیق بعدی است.

نحوه نگهداری و مصرف داروها و قطره های چشمی در شرایط خاص و اضطراری مانند جنگ، همواره یکی از دغدغه‌های بیماران مزمن است. با این حال، جای هیچ‌گونه نگرانی نیست؛ رعایت چند تکنیک ساده و علمی به بیماران چشمی کمک می‌کند تا با جلوگیری از هدررفت قطره‌ها، نگهداری اصولی در زمان قطعی برق و اولویت‌بندی نیازهای درمانی، داروهای خود را تا زمان بازگشت به شرایط عادی و دسترسی مجدد به داروخانه‌ها، به شکلی کاملاً ایمن و کارآمد مدیریت کنند.

در روزهایی که سایه جنگ و تهدیدات بر جامعه سنگینی می‌کند، حفاظت از مرزهای روان به اندازه مرزهای فیزیکی اهمیت می‌یابد. در همین راستا، فاطمه پسندیده‌نیا، دکترای روانشناسی و مسئول سلامت و روان بیمارستان فارابی، در قالب یک پادکست آموزشی، به کالبدشکافی مفهوم «ترومای در جنگ» پرداخته و راهکارهای علمی و عملیاتی برای عبور از وضعیت بیش‌برانگیختگی عصبی و حفظ تاب‌آوری را ارائه کرده است.

در بحبوحه تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی به کشور، بیمارستان فارابی، قطب علمی چشم‌پزشکی، علاوه بر تمرکز بر مجروحان و اورژانس‌های چشمی، تداوم فعالیت درمانگاه غربالگری رتینوپاتی نوزادان نارس (ROP) خود را با آمادگی کامل و حضور مستمر کادر سلامت تضمین کرده است. این مرکز با توجه به اهمیت حیاتی تشخیص و درمان به‌موقع ROP در نوزادان نارس و مراجعان پرتعداد از سراسر کشور، حتی در شرایط جنگی نیز، خدمات تخصصی و فوق تخصصی چشم‌پزشکی را به این گروه آسیب‌پذیر ارائه می‌دهد.

هم‌زمان با روز درختکاری، محوطه قطب علمی چشم‌پزشکی کشور بار دیگر میزبان آیینی شد که فراتر از یک رویداد تقویمی، بازتابی از استمرار حیات و قدرشناسی است. سنت «درخت برای زندگی» در بیمارستان فارابی که از سالیان گذشته با ادای احترام به اساتید نامدار چشم پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران و این بیمارستان گره خورده است، امسال در سایه شرایط دشوار و التهابات ناشی از تجاوز آمریکایی-صهیونی به کشور، با پویشی تحت عنوان «نهال امید» همراه شد تا پیامی روشن برای کادر سلامت به همراه داشته باشد؛ ریشه‌های زندگی، حتی در سخت‌ترین فصول، مسیر رویش خود را پیدا می‌کنند.