به گزارش روابط عمومی بیمارستان فارابی دانشگاه علوم پزشکی تهران، در دنیای ورزشکاران نابینا و کم‌بینای پارالمپیک، یک تشخیص پزشکی فقط یک برگه برای شروع درمان نیست، بلکه مرز باریک بین «عدالت» و «از دست رفتن حق» در میدان مسابقه است. جلسه اخیر مدیران ارشد آکادمی پارالمپیک و پزشکان این مرکز با معاون پژوهش مرکز تحقیقات دماری در چشم پزشکی جامعه محور هم فقط یک جلسه کاری معمولی نبود، بلکه شروع یک راه مهم برای رفع چالش های موجود در این زمینه با تکیه بر شواهد علمی و همکاری بین بخشی در تعریف یک ساز و کار حمایتی در طبقه بندی قهرمانان کم بینا و نابینای ما بود.

جلسه ای ساده اما مهم و سرنوشت‌ساز

مهم‌ترین پیام این نشست در کنار ایجاد ساز و کار حمایتی از فرایند طبقه بندی ورزشکاران کم بینا و نابینا برای رقابت های پیش رو، پایان دادن به کار کردن‌های جداگانه بود. حضور مدیران ورزشی مانند دکتر مریم کاظمی‌پور و دکتر یحیی سخنگویی در کنار دکتر شهاب الدین سعادت یار همگی از کمیته ملی پارالمپیک کشور در بیمارستان فارابی و نشست با دکتر سید فرزاد محمدی، استاد گروه بیماری های چشم دانشگاه علوم پزشکی تهران و معاون پژوهشی مرکز تحقیقات دماری، نیز نشان می‌دهد که مدیران سیاست گذار ورزش های پارالمپیکی، متوجه اهمیت این موضوع شده‌اند که وظیفه پزشک در این حوزه تنها صدور گواهی پزشکی نیست و مسیر ورزش و علم نباید از یکدیگر جدا باشد. در واقع در این جلسه، «کلاس‌بندی ورزشی» از یک کار ساده اداری، به یک موضوع مهم و علمی تبدیل شد.

ضرورت پایان تشخیص‌های ساده و شروع بررسی‌های دقیق

مباحث مطرح‌شده در این نشست نشان داد که ارزیابی بینایی یک ورزشکار کم‌بینا، دیگر به استفاده از یک تابلوی ساده معاینه چشم محدود نمی‌شود. چالش‌های بررسی‌شده به روشنی ضرورت ایجاد تحولی اساسی در فرآیند کلاس‌بندی ورزشکاران نابینا و کم‌بینا را آشکار کرد؛ برای نمونه، تشخیص اینکه افت دید ناشی از اختلالات ساختاری چشم است یا مشکلات مغزی و عصبی، تاثیر مستقیمی بر تعیین گروه رقابتی ورزشکار دارد. علاوه بر این، ارزیابی پرونده ورزشکارانی که در کنار اختلالات بینایی با مشکلات حرکتی یا ذهنی نیز مواجه‌اند، پیچیدگی‌های خاص خود را داشته و نیازمند دقت و تخصص مضاعف است. از همه مهم‌تر، غربالگری دقیق و شناسایی افرادی که واجد شرایط شرکت در مسابقات نیستند، مستلزم بهره‌گیری از ابزارها و دانش پیشرفته‌ای است که در مراکز جامع و تخصصی مانند بیمارستان فارابی فراهم است.

خطر اشتباهات پزشکی یا تمارض ورزشکاران

برای درک اهمیت این موضوع، باید نگاهی به میدان مسابقه بیندازیم. فرض کنید ورزشکاری به دلیل خطای تشخیص، در کلاسی قرار بگیرد که اجازه داشتن دونده همراه (راهنما) را به او نمی‌دهد، در حالی که واقعاً به این کمک نیاز دارد. در این شرایط، اشتباه پزشکی نه تنها شانس مدال‌آوری او را کاهش می‌دهد، بلکه در سرعت‌های بالا، سلامت فیزیکی و جان او را نیز به خطر می‌اندازد.

از سوی دیگر، اگر ورزشکاری بدون داشتن استحقاق واقعی و تنها با تمارض بخواهد از امتیاز دونده همراه بهره‌مند شود، نه تنها روح جوانمردی در ورزش را زیر پا گذاشته است، بلکه می‌تواند تبعات سنگینی برای خود و کاروان ورزشی کشورش در رویدادهای رسمی به همراه داشته باشد.

بانک اطلاعاتی؛ نیاز اصلی برای آینده

یکی از بهترین تصمیم‌های این جلسه، ایجاد یک بانک اطلاعاتی برای ثبت دقیق پرونده‌ها بود. اگر تجربه‌ها و اطلاعات ثبت نشوند، با رفتن مدیران از بین می‌روند. این بانک اطلاعاتی کمک می‌کند تا خیلی راحت‌تر به سازمان‌های جهانی پاسخ دهیم و با یک پشتوانه علمی محکم، از حق ورزشکاران ایرانی در جهان دفاع کنیم.

این تازه شروع راه است

جلسه ای که در زمینه بررسی چالش های طبقه بندی ورزش کم بینایان و نابینایان در بیمارستان فارابی برگزار شد، پایان کار نیست، بلکه شروع یک مسیر سخت اما ضروری است. شاید بتوان تصمیم برای تشکیل یک کارگروه مشترک از تعداد کافی پزشکان مختلفی مانند متخصصان مغز و اعصاب، چشم‌پزشکان و متخصصان ژنتیک را اولین قدم در این راه دانست. برای حفظ حقوق ورزشکارانی که با وجود محدودیت‌ها قهرمان شده‌اند، به همکاری همیشگی پزشکان و ثبت دقیق اطلاعات نیاز داریم. راهی که امروز شروع شده، ضامن مدال‌هایی است که فردا با رعایت کامل عدالت، بر گردن قهرمانان ما آویخته می‌شود.

در نهایت، نقطه عطف و وجه مشترک تمام مباحث مطرح شده در این نشست، هم‌صدایی و تاکید یکپارچه تمامی حاضران بر یک اصل بنیادین بود: «احقاق حق ورزشکاران کم‌بینا و نابینای کشور»؛ هدفی که نشان می‌دهد در پس تمام ارزیابی‌های علمی و پزشکی، عزم راسخی برای دفاع از حقوق قهرمانانی وجود دارد که شایسته رقابتی عادلانه و شفاف هستند.